ความเป็นธรรมทางสังคมในนโยบายสาธารณะ: มุมมองรัฐประศาสนศาสตร์เชิงมนุษยนิยม
คำสำคัญ:
ความเป็นธรรมทางสังคม, นโยบายสาธารณะ, นโยบายที่มุ่งเน้นความเป็นธรรม, รัฐประศาสนศาสตร์เชิงมนุษยนิยม, การบริการสาธารณะแนวใหม่บทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาและพัฒนาโมเดลเชิงแนวคิดสำหรับบูรณาการความเป็นธรรมเชิงมนุษยนิยมเข้าสู่นโยบายสาธารณะโดยเชื่อมโยงทฤษฎีเชิงบรรทัดฐานคุณค่าทางรัฐประศาสนศาสตร์กระบวนการนโยบายและผลลัพธ์เชิงความเป็นธรรมอย่างเป็นระบบ การศึกษานี้ใช้การวิเคราะห์แนวคิดเชิงคุณภาพและสังเคราะห์วรรณกรรมเชิงทฤษฎี โดยอาศัยแนวคิดความเป็นธรรมของ Rawls และแนวคิดความสามารถของ Sen และ Nussbaum แนวคิด Social Equity และ New Public Service ในรัฐประศาสนศาสตร์ร่วมสมัย ผลการวิเคราะห์นำไปสู่การพัฒนาโมเดล 4 มิติ ได้แก่ 1) ระดับฐานคิดเชิงบรรทัดฐาน 2) ระดับคุณค่าการบริหาร 3) ระดับกระบวนการนโยบาย และ 4) ระดับผลลัพธ์เชิงความเป็นธรรม เชื่อมโยงผ่านกระบวนการถ่ายทอดเชิงคุณค่า เพื่อแก้ปัญหาความเป็นธรรมทางสังคม จากผลการปรับเปลี่ยนกระบวนทัศน์ใหม่ (Paradigm Shift) ด้านความเป็นธรรมทางสังคมในนโยบายสาธารณะมุมมองรัฐประศาสนศาสตร์เชิงมนุษยนิยม ย่อมดีกว่าแนวทางเดิมโดยมุ่งเน้นการกำกับการปกครองที่ต้องถูกออกแบบและฝังอยู่ในทุกขั้นตอนของวงจรนโยบาย ตั้งแต่การกำหนดปัญหา การออกแบบ การนำนโยบายไปปฏิบัติ จนถึงการประเมินผลแบบหลายมิติที่ครอบคลุมทำให้ลดความเหลื่อมล้ำเชิงโครงสร้าง สร้างประสบการณ์ใหม่ด้านความเป็นธรรมของประชาชน ความชอบธรรมของรัฐ
ข้อค้นพบนี้ชี้ว่าการบูรณาการความเป็นธรรมอย่างเป็นระบบช่วยยกระดับการวิเคราะห์นโยบายจากกรอบประสิทธิภาพเชิงเทคนิคไปสู่กรอบเชิงจริยศาสตร์และสถาบัน และสามารถใช้เป็นฐานสำหรับการวิจัยเชิงประจักษ์และเชิงเปรียบเทียบในอนาคตความเป็นธรรมควรถูกมองเป็น “กระบวนการ” มากกว่าผลลัพธ์
เอกสารอ้างอิง
Bryson, J. M., Crosby, B. C., & Bloomberg, L. (2021). Public value governance: Moving beyond traditional public administration and the new public management. Public Administration Review, 81(1), 123–132.
Denhardt, J. V., & Denhardt, R. B. (2015). The new public service: Serving, not steering (3rd ed.). Routledge.
Dunn, W. N. (2018). Public policy analysis: An integrated approach (6th ed.). Routledge. Frederickson, H. G. (1990). Public administration and social equity. Public Administration Review, 50(2), 228–237.
Frederickson, H. G. (2010). Social equity and public administration: Origins, developments, and applications. M.E. Sharpe.
Hood, C. (1991). A public management for all seasons? Public Administration, 69(1), 3–19.
Kingdon, J. W. (2011). Agendas, alternatives, and public policies (2nd ed.). Longman.
Lipsky, M. (1980). Street-level bureaucracy: Dilemmas of the individual in public services. Russell Sage Foundation.
Moore, M. H. (1995). Creating public value: Strategic management in government. Harvard University Press.
Nabatchi, T., & Leighninger, M. (2020). Public participation, citizen engagement, and social equity. Public Administration Review, 80(S1), S58–S66.
Nussbaum, M. C. (2011). Creating capabilities: The human development approach. Harvard University Press.
O’Flynn, J. (2021). Collaborative governance and public value: The importance of process. Policy & Politics, 49(4), 623–640.
OECD. (2022). Inequality and public policy. OECD Auther.
Rawls, J. (1999). A theory of justice (Rev. ed.). Harvard University Press.
Sabatier, P. A., & Weible, C. M. (2014). The advocacy coalition framework: Innovations and clarifications. P. A. Sabatier & C. M. Weible (Eds.), Theories of the policy process (3rd ed., pp. 189–220). Westview Press.
Sen, A. (2009). The idea of justice. Harvard University Press.
United Nations Development Programme. (2022). Human development report 2021/2022: Uncertain times, unsettled lives.
World Bank. (2022). Poverty and shared prosperity 2022: Correcting course.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
##default.contextSettings.thaijo.licenseTerms##
